Fortuna de los géneros narrativos orales en Galicia / Success of Oral Narrative Genres in Galicia

Antonio Reigosa

Resumen


En este artículo se ofrece una aproximación crítica a las principales labores de documentación y estudio de las narraciones orales de Galicia desde los primeros trabajos de campo hasta la actualidad.

Palabras clave


folclore gallego, narraciones de tradición oral, cuentos, leyendas

Texto completo:

PDF

Referencias


A MONTEIRA (1889-1989): A Monteira. Somanario de intreses rexionales e literatura. Edic. de Adolfo de Abel Vilela [1989], Xunta de Galicia.

ALONSO GIRGADO, L. (1993): Cuentos populares, Oleiros (A Coruña), Tambre.

ALUMNOS DO REAL SEMINARIO SANTA CATALINA DE MONDOÑEDO (1999): A carón do lume, Lugo, Citania de Publicaciones.

ÁLVAREZ BLÁZQUEZ, X. M.ª (1964a): «Gil Vicente e Galicia: O conto das dúas lousas», en Grial, 4, pp. 235-239.

ÁLVAREZ BLÁZQUEZ, X. M.ª (1964b): «Literatura popular gallega en torno a Pardo de Cela», en Cuadernos de Estudios Gallegos, 20, n.º 62, pp. 350-378.

ARQUIVO SONORO DE GALICIA (1998): A cultura popular de tradición oral nos centros da terceira idade, Santiago de Compostela, Consello da Cultura Galega.

AULA DA TERCEIRA IDADE DE VIGO (1993): Lembranzas de vellos, Xunta de Galicia (col. Servicios Sociais, Serie Monografías, 8).

BLANCO, D. (1996): Escolma da literatura popular galega, en Historia da literatura galega, 8, Vigo, A Nosa Terra.

BLANCO, Domingo (1994): Historia da literatura popular galega, Universidade de Santiago de Compostela.

C.E.I.P. «Mosteiro de Caaveiro» (1999): Lerias na parañeira, A Coruña, A Capela.

Cabalo buligán. Contos da tradición oral de Galicia (1998-2004), en A. Reigosa e X. Ramiro Cuba, Serie de 20 tomos a cargo de X. Miranda, Vigo, Edicións Xerais.

CAMARENA LAUCIRICA, J. y CHEVALIER, M. (1995): Catálogo tipológico del cuento folklórico español. Cuentos maravillosos, Madrid, Gredos.

CAMARENA LAUCIRICA, J. y CHEVALIER, M. (1997): Catálogo tipológico del cuento folklórico español. Cuentos de animales, Madrid, Gredos.

CAMPO, M. y GONZÁLEZ BARCIA, X. (Coord.) (1989): A fonte da vida longa, Lugo, Concello de Xove.

CARNERO, M.ª O., CUBA, X. R., SALVADOR, M.ª M. y REIGOSA, A. (2002): «Unha polavila en Candelos. Literatura popular do concello da Fonsagrada», Boletín do Museo Provincial de Lugo, pp. 137-176.

CARNERO, O., CUBA, X. R., REIGOSA, A. e SALVADOR, M. (1998): Polavila na Pontenova. Lendas, contos e romances, Deputación Provincial de Lugo.

CARNERO, O., CUBA, X. R., REIGOSA, A. e SALVADOR, M. (2004): Da fala dos brañegos. Literatura orla do concello de Abadín, Deputación Provincial de Lugo.

CARRÉ ALVARELLOS, Leandro (1969): As lendas tradizonaes galegas, Museu de Etnografía e Historia, Junta Distrital do Porto.

CARRÉ ALVARELLOS, Leandro (1983): Las leyendas tradicionales gallegas, Madrid, Espasa-Calpe.

CARRÉ ALVARELLOS, Lois (1968): Contos populares da Galiza, Museu de Etnografía e Historia, Junta Distrital do Porto.

CASTRO LÓPEZ, R. (1929): Reseña histórico-descriptiva de la parroquia de Vilar de Ortelle y su comarca, Lugo, Imp. F. Rodríguez, Monforte de Lemos.

Códice de soños (2001): Lugo, IES «Monte Castelo», Burela.

Contos populares da provincia de Lugo, (1963): Vigo, Centro de Estudios Fingoy, Galaxia.

Contos populares do Carballiño (1991): Ourense, Orballo, Asociación cultural, O Carballiño.

CUBA, X. R. y REIGOSA, A. (1998): «Xeografía mítica da provincia de Lugo (I). Cen lugares con lenda», CROA. Boletín na Asociación de Amigos do Museo do Castro de Viladonga, 8, Castro de Rei, Lugo, pp. 42-63.

CUBA, X. R., MIRANDA, X. y REIGOSA, A. (1999): Diccionario dos seres míticos galegos, Vigo, Xerais.

CUBA, X. R., MIRANDA, X. y REIGOSA, A. (2001): Antoloxía do conto de tradición oral, A Coruña, La Voz de Galicia (Biblioteca 120).

CUBA, X. R., MIRANDA, X. y REIGOSA, A. (2001): Contos colorados. Narracións eróticas da tradición oral, A Coruña, La Voz de Galicia (Biblioteca 120).

CUBA, X. R., MIRANDA, X. y REIGOSA, A. (2001): Pequena mitoloxía de Galicia, Vigo, Xerais.

FERNÁNDEZ CARRERA, X. y RIAL LEMA, R. M.ª (1997): A cultura popular en Coristanco, A Coruña, Coristanco.

FERNÁNDEZ INSUELA, A. (1993): «Cuentos de la tradición oral de Orense», en Boletín Auriense, XXIII, pp. 149-195.

Galicia Encantada. Enciclopedia da Fantasía Popular de Galicia. URL: .

GONZÁLEZ REBOREDO, J. M. (1995): Lendas galegas de tradición oral. Vigo, Galaxia.

HARGUINDEY, E. y BARRIO, M. eds. (1983): Lerias e enredos para os máis pequenos, Vigo, Galaxia.

HARGUINDEY, E. y BARRIO, M. (1994): eds. Antoloxía do conto popular galego, Vigo, Galaxia.

IGLESIA, Antonio de la (1886): El Idioma gallego. Su antigüedad y vida, 3 tomos, A Coruña, Latorre y Martínez.

LÓPEZ CUEVILLAS, F., e LOURENZO, X. (1930): Vila de Calvos de Randín. Notas etnográficas e folklóricas, Santiago de Compostela, Seminario de Estudos Galegos.

LÓPEZ CUEVILLAS, F., FERNÁNDEZ HERMIDA, V. e LORENZO FERNÁNDEZ, X. (1936): Galicia. Parroquia de Velle, Santiago de Compostela, Seminario de Estudos Galegos.

MARIÑO FERRO, X. Ramón (1995): Lobos, lobas e lobishomes, Vigo, Edicións do Cumio.

MARIÑO FERRO, X. Ramón (1996): Contos marabillosos, Vigo, Edicións do Cumio.

MARIÑO FERRO, X. Ramón (1996): O demo e o trasno, Vigo, Edicións do Cumio.

MARIÑO FERRO, X. Ramón (1997): «Brancaflor en Galicia e Portugal», Actas do III Congreso de historia da antropoloxía e antropoloxía aplicada, Pontevedra 14-16 de novembro de 1996, vol. 1, pp. 407-430.

MARIÑO FERRO, X. Ramón (1997): Serpes e dragóns, Vigo, Edicións do Cumio.

MARIÑO FERRO, X. Ramón (1999): Contos de homes e mulleres, Vigo, Edicións do Cumio.

MARIÑO FERRO, X. Ramón (2000): Iria e o cabalo Buligán, Vigo, Edicións do Cumio.

MARIÑO FERRO, X. Ramón (2000): Os dous xemelgos: o dragón e o pazo encantado, Vigo, Edicións do Cumio.

MARIÑO FERRO, X. Ramón (2004): «“O príncipe lagarto” de Vila de Calvos», Boletín da Real Academia, 365, pp. 197-215.

MARIÑO FERRO, X. Ramón (2004): Los cuentos maravillosos, Barcelona, Ronsel.

MARIÑO FERRO, X. Ramón (2014): Leyendas, mitos y creencias de Galicia, Pontevedra, Ellago.

MIRANDA, X. y REIGOSA, A. (2004): A flor da auga. Historias de encantos, mouros, serpes e cidades mergulladas, Vigo, Xerais.

MIRANDA, X. y REIGOSA, A. (2004): Arrepíos e outros medos. Historias galegas de fantasmas y de terror, Vigo, Xerais.

Nós, Boletín Mensual do Cultura Galega, Orgao da Sociedade «Nós» (1920-1935): 6 tomos, 144 números, Galaxia, Vigo, 1979 (Sección: Arquivo filolóxico e etnográfico de Galiza).

PEREIRO PÉREZ, X. (1995): Narracións orais do concello de Palas de Rei, Santiago de Compostela, Sotelo Blanco.

PISÓN, X., LOURENZO, M., FERREIRA, I. (1998): Contos do Valadouro, Vigo, Edicións A Nosa Terra.

POCIÑA, Andrés y LÓPEZ, Aurora (2002): «Sobre o manuscrito e as edicións de Conto gallego, obra indubidable de Rosalía de Castro», Moenia: Revista lucense de lingüística & literatura, 8, pp. 13-28.

PONCELAS ABELLAS, A. (1987): Estorias e contos dos Ancares (Historias y cuentos de los Ancares), Ponferrada, Grupo Cultural «Carocos».

PONCELAS ABELLAS, A. (1992): Estorias e contos do Bierzo e dos Ancares (Historias y cuentos del Bierzo y de los Ancares), Santiago de Compostela, Xunta de Galicia.

PRIETO, Laureano (1958): Contos vianeses, Vigo, Galaxia.

PRIETO, Laureano (1968): Contos pra nenos, Vigo, Galaxia.

QUINTÁNS SUÁREZ, Manuel (1993): Antoloxía de contos populares de Galicia. Coruña, Tambre.

QUINTÍA PEREIRA, Rafael (2010): Deuses, mitos e ritos do Monte do Seixo, Pontevedra, Sepe Bichoca.

RAMÓN E FERNÁNDEZ-OXEA, X. (1968): Santa Marta de Moreiras. Monografía dunha parroquia ourensán 1925-35, Vigo, Castrelos.

REIGOSA, Antonio (2004): «Galicia Encantada: Enciclopedia da Fantasía Popular de Galicia. Un porvir para a tradición», Culturas populares, 4 (enero-junio). URL: .

REIGOSA, Antonio (2007): «Galicia Encantada: Fantasías na Rede», Murguía: Revista Galega de Historia, 12, Asociación Galega de Historiadores, pp. 23-26.

REIGOSA, Antonio (2012): «A literatura oral en internet: Galicia Encantada», Palabra viva: Galicia e Hispanoamérica, coord. Ana Chouciño Fernández y M.ª Xesús Nogueira Pereira, pp. 175-195.

REIGOSA, Antonio (2012): «Geografías del miedo: lugares de la Galicia mágica en que habitan los monstruos», Antropologías del miedo: vampiros, sacamantecas, locos, enterrados vivos y otras pesadillas de la razón, coord. Gerardo Fernández Juárez y José Manuel Pedrosa Bartolomé, pp. 221-242.

REIGOSA, Antonio (2015): Galicia Encantada. O país das mil e unha fantasías, Vigo, Xerais.

REQUEIXO, Armando (2002): «A literatura galega de tradición oral», Moenia: Revista lucense de lingüística & literatura, 8, pp. 209-221.

RÍOS PANISSE, M. C. (1995): «Contos da miña terra (1864), primeira edición do Conto gallego atribuído a Rosalía de Castro», Grial, 126, pp. 257-280.

RÍOS PANISSE, M. C. (1999): «A orixe popular de Contos da miña terra (Conto gallego), obra atribuída a Rosalía de Castro», Homenaxe ó Profesor Camilo Flores, Universidade de Santiago de Compostela, pp. 606-625.

RISCO, V. (1927): «O Castro de Caldelas. Monografía xeográfica i-etnográfica d·unha vila da nosa terra», en Arquivos do Seminario de Estudos Galegos, I, p.82-85, Santiago de Compostela.

RISCO, V. e RODRÍGUEZ MARTÍNEZ, A. (1933): «Literatura Popular» en Galicia. Terra de Melide, Santiago de Compostela, Seminario de Estudos Galegos.

RISCO, Vicente (1928): «Ensaio dun programa pr’o estudo da literatura popular galega», Nós, 56, pp. 142-145.

RIVAS CRUZ, X. L. e IGLESIAS DOBARRIO, B. (1996): Somos lenda viva. Lendas para rapaces, Lugo, Citania de publicacións.

RODRÍGUEZ CRUZ, José (2016): Contos e lendas arraianos, Vigo, Xerais.

ROUX, M. (1982): Fala o fistor e faise o día. Algúns aspectos da tradición oral galega na parroquia do Cebreiro, A Coruña, Ed. do Castro, Sada.

SACO Y ARCE, J. Antonio (1987): Literatura popular de Galicia. Colección de coplas, villancicos, diálogos, romances, cuentos y refranes gallegos. Recogidos por D. José Antonio Saco y Arce. ed. de Juan Luis Saco Cid, Deputación de Ourense.

SARMIENTO, Fray Martín (1695-1792): Colección de voces y frases gallegas, Edición y estudio de J. L. Pensado [1970], Universidad de Salamanca.

SARMIENTO, Fray Martín (1745): Viaje a Galicia (1745), edición y estudio de J. L. Pensado [1975], Universidad de Salamanca.

SOLLA, Calros (2005): Almanaque de encantos. Mitoloxía da Terra de Cerdedo, Vigo, Ediciones Cardeñoso.

SOLLA, Calros (2008): Monte do Seixo. O santuario perdido dos celtas, Pontevedra, Sepe Bichoca.

VALLADARES NÚÑEZ, M. (1884): Diccionario gallego-castellano, Santiago.

VAQUEIRO, Vítor (1998): Guía da Galiza máxica, Vigo, Galaxia.

VAQUEIRO, Vítor (2011): Mitoloxía de Galiza. Lendas, tradicións, maxias, santos e milagres, Vigo, Galaxia.

VILLAVERDE ROMÁN, X. C. (1988): Lendas de Moaña, Moaña (Pontevedra), A. C. Nós.




DOI: https://dx.doi.org/10.17561/blo.vextrai1.5

Enlaces refback

  • No hay ningún enlace refback.


Licencia de Creative Commons
Este obra está bajo una licencia de Creative Commons Reconocimiento 4.0 Internacional.